Proefschrift over Leidse natuurkundige Paul Ehrenfest

8 maart 2011

Op donderdag 17 februari verdedigde Marijn Hollestelle in Leiden zijn proefschrift over het leven en werk van Paul Ehrenfest (1880-1933), een Leidse tijdgenoot en vakbroeder van Niels Bohr en Albert Einstein. Marijn Hollestelle is wetenschapshistoricus en werkt sinds maart 2010 bij de Stichting Historie der Techniek aan onderzoek naar de geschiedenis van het polymerenonderzoek in Nederland.

Paul Ehrenfest is een sleutelfiguur in de geschiedenis van de natuurkunde. Een man ook met verschillende gezichten: tegelijkertijd briljant, maar ook zwaar depressief. Marijn Hollestelle schreef een biografie over deze bijzondere man. Hij gebruikte daarvoor de uitgebreide briefwisselingen van Ehrenfest met collega’s als Bohr en Einstein. De biografie toont aan dat Ehrenfest onmisbaar is geweest voor de opkomst van de moderne natuurkunde in Nederland en daarbuiten. Hoewel hij geen opzienbarende ontdekkingen op zijn naam heeft staan, leverde Ehrenfest tijdens zijn loopbaan wel essentiële bijdragen aan de grondslagen van de quantumfysica, de relativiteitstheorie en statistische mechanica. Zijn invloed beperkte zich niet tot Nederland, hij stimuleerde ook de Russische en Amerikaanse theoretische fysica. Vanuit Leiden bouwde hij een bloeiende onderzoeksschool op en droeg hij bij aan de ontwikkeling en de internationalisering van de Nederlandse natuurkunde en het universitaire onderwijs. Daarnaast verstekte hij de banden tussen universiteit en industrie en stond hij aan de wieg van een nieuw vakgebied: de econometrie.

Het proefschrift Paul Ehrenfest: worstelingen met de moderne wetenschap, 1912-1933 geeft niet alleen een boeiend inkijkje in het leven van een groot wetenschapper, maar maakt ook inzichtelijk hoe wetenschap werd bedreven in een periode van roerige wetenschappelijke, maatschappelijke en politieke ontwikkelingen. De dissertatie wordt uitgegeven als deel in de reeks Leidse Dissertaties van Leiden University Press (http://www.lup.nl).

Maandag 28 februari 2011 interviewde Jeroen Derks van Hoe?Zo! Radio van de NTR Marijn Hollestelle over zijn proefschrift. Het interview kunt u hier beluisteren.

Terug..